Zzp’ers inhuren: wat geldt er nu rond schijnzelfstandigheid? (stand oktober 2026)

Wat speelt er?

Veel MKB-bedrijven werken met zzp’ers. Dat kan prima, zolang de zzp’er echt als zelfstandige werkt. Is iemand in de praktijk eigenlijk een werknemer, dan spreken we van schijnzelfstandigheid. De regels daarover zijn de afgelopen jaren flink in beweging geweest. Hieronder de stand van zaken in oktober 2026.

Handhaving door de Belastingdienst

• Sinds 1 januari 2025 handhaaft de Belastingdienst weer volledig; het handhavingsmoratorium is voorbij.
• Blijkt iemand werknemer, dan kan de Belastingdienst loonheffingen naheffen, in principe met terugwerkende kracht tot 1 januari 2025.
• In 2025 werden geen boetes opgelegd. Vanaf 2026 zijn vergrijpboetes mogelijk; verzuimboetes worden in 2026 nog niet opgelegd.

Wanneer is iemand zelfstandige en wanneer werknemer?

Het gaat om hoe het werk in de praktijk gaat, niet alleen om wat er in het contract staat. Belangrijke vragen:

• Bepaal jij hoe, wanneer en waar het werk wordt gedaan (leiding en toezicht)?
• Moet de zzp’er het werk persoonlijk doen, of mag hij zich laten vervangen?
• Werkt hij net als je eigen medewerkers mee in het team, op dezelfde manier en voor langere tijd?
• Loopt hij ondernemersrisico, met eigen middelen, meerdere opdrachtgevers en een eigen tarief?

Hoe meer de zzp’er lijkt op je eigen medewerkers, hoe groter het risico.

Nieuw: het rechtsvermoeden bij een laag uurtarief

Op 31 december 2026 gaat het rechtsvermoeden van een arbeidsovereenkomst in. Werkt een zzp’er voor een zakelijke opdrachtgever onder een bepaald uurtarief, dan wordt vermoed dat er sprake is van een arbeidsovereenkomst. In de wet staat €36, dat jaarlijks wordt geïndexeerd; per 1 januari 2026 is dat €38 per uur. Het definitieve bedrag hangt af van de indexatie.

De bewijslast ligt dan bij jou: jij moet aantonen dat de zzp’er géén werknemer is. Let op: een hoger tarief is geen vrijbrief. Ook daarboven gelden de gewone regels.

Wat is er met de Wet VBAR en de Zelfstandigenwet?

• In maart 2026 heeft het kabinet het verduidelijkingsdeel van de Wet VBAR geschrapt. Alleen het rechtsvermoeden bij een laag tarief gaat door.
• Het kabinet werkt aan een Zelfstandigenwet, die vooraf meer duidelijkheid moet geven over wanneer iemand als zelfstandige kan werken. Hoe die wet eruit gaat zien en wanneer hij ingaat, is nog niet bekend.
• Een verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zelfstandigen (Wet BAZ) ligt bij de Tweede Kamer, met een verwachte invoering niet eerder dan 2030.
• De zelfstandigenaftrek daalt verder: €1.200 in 2026 en €900 in 2027.

Wat kun je als opdrachtgever nu doen?

1. Zet je zzp’ers op een rij: wie werkt er, hoe lang al, tegen welk tarief en hoe zelfstandig?
2. Maak per zzp’er een risico-inschatting, met extra aandacht voor tarieven rond en onder €38 per uur.
3. Kies de juiste vorm: een overeenkomst van opdracht als het echt zelfstandig werk is, anders een arbeidsovereenkomst, uitzendconstructie of het stoppen van de opdracht.
4. Leg vast hoe het in de praktijk gaat, niet alleen in het contract.
5. Kijk het elk jaar opnieuw na; de regels en de tariefgrens veranderen.

Hoe KISS HR kan helpen

We helpen je de inzet van zzp’ers in kaart te brengen, risico’s in te schatten en waar nodig de juiste contractvorm te kiezen. Bij juridische vragen schakelen we een arbeidsjurist uit ons team in. Meer op contractmanagement.